شهيد رئيس علي دلواري درسال 1299 ه ق / 1881 م در روستاي دلوار از توابع تنگستان متولد شد. پدرش زاير محمد نام داشت كه سمت كدخدايي دلوار را عهده دار بود و بعد ها به معين الاسلام ملقب گرديد. مبارزات مردم تنگستان با انگليسي ها تا زمان شهادت رئيس علي پيشينه اي 80 ساله داشت. رئيس علي تا زمان شهادت به حكومت منطقه اش (دلوار) نرسيد.

 او در حقيقت در گردش امور منطقه مشاور پدرش بود و با توجه به شهادت وي در سنين جواني، بايد نام او را در زمره آزاديخواهان و سلحشوران ايران گذاشت. بعد از حمله چهار ناو جنگي به دلوار انگيزه رئيس علي و ديگر سران مقاومت بيشتر شد. در همين زمان رئيس علي نامه اي خطاب به شيخ محمد حسين برازجاني نوشت و در حقيقت اهداف، برنامه ها و آرمان هايش را نگاشت. اين نامه منشور مبارزات رئيس علي است. شبيخون هاي رئيس علي ادامه يافت.
وي سرانجام در 12 شهريور 1294 ه ش / 23 شوال 1323 ه ق / 3 سپتامبر 1915 م، هنگامي كه او قصد شبيخون به امارت سبز آباد را داشت در محلي به نام تنگك صفر در سن 34 سالگي به شهادت رسيد و جنازه اش پس از 6 ماه امانت در گورك سادات و شاه غيب ملگپ از توابع دلوار تنگستان با اكرام خاصي به نجف اشرف انتقال و در جوار مولاي متقيان در قبرستان وادي السلام به خاك سپرده شد. اين جمله از رئيس علي دلواري است: براي درجه بهشت پيدا كردن و شربت شهادت را داوطلبانه خواستن بايد همتي عالي و عزمي راسخ داشت. بهاي درجه عالي و نعيم اخروي و نام نيك ابدي، به غير از جان شيرين نيست.

با یادو نام خدا

با سلام

يا علي